Stranice:   Uvod | Termoizolacioni materijali | Kondenzacija vodene pare | Toplotna stabilnost | Rezime

Toplotna stabilnost pregrada

Toplotna stabilnost je svojstvo pregrade da u što dužem vremenskom periodu održi konstantnu temperaturu svoje unutrašnje površine. Budući da temperatura vazduha u prostoriji uglavnom zavisi od temperature unutrašnjih površina njenih pregrada, ako pregrade imaju dovoljnu toplotnu stabilnost neće doći do naglih promena temperature unutar prostorije.

Svojstvo toplotne stabilnosti pregrada omogućava da zimi prostorija ostane topla i neko vreme po prestanku grejanja tako što zidovi, plafon i podovi tada u prostoriju "vraćaju" toplotu koju su akumulirali kada je grejanje radilo. Što su ove pregrade toplotno stabilnije - to će duže vraćati toplotu i prostorija će duže ostati topla, najbolje do početka grejanja narednog dana.

Iako od nje imamo koristi zimi, toplotna stabilnost pregrada je mnogo značajnija u letnjem periodu, kada se iskazuje preko dve osobine - faktor prigušenja amplitude oscilacija temperature i kašnjenje oscilacija temperature.

Pravilnim projektovanjem i dimenzionisanjem termoizolacionog sloja se mora postići da tokom letnjih dana unutrašnje površine pregrada budu što hladnije, jer će jedino tako u prostorijama vladati prijatna atmosfera.

Faktor prigušenja amplitude oscilacija temperature pokazjuje koliko je puta amplituda oscilacija temperature spoljašnje površine pregrade veća od amplitude oscilacija temperature njene unutrašnje površine. U leto, odmah po izlasku, Sunce počinje direktno ili indirektno da zagreva spoljašnju površinu pregrade tako da njena temperatura počinja da raste i dostiže svoj maksimum negde oko 15 sati. Nakon toga, uticaj Sunca slabi i temperatura spoljašnje površine pregrade počinje da opada do svog minimuma pre izlaska Sunca, kada ovaj ciklus počinje iz početka. U letnjem periodu toplota se prednosi od spolja ka unutra i promene temperature spoljašnjih površina pregrada se sa prigušenjem prenose na njihove unutrašnje površine, tako da i one imaju ciklične promene temperature, ali sa manjim amplitudama.

Kašnjenje oscilacija temperature je vreme koje protekne od trenutka promene temperature spoljašnje površine pregrade do trenutka kada se, usled te promene, promeni temperatura unutrašnje površine iste pregrade. U praksi treba težiti da ovaj period bude od 10 do 12 časova, jer to znači da bi temperatura unutrašnje površine pregrade dostigla svoj maksimum u doba dana kada je spoljašnji vazduh najhladniji, i da onda možemo rashladiti prostoriju otvaranjem prozora.

Ako pregrade imaju dovoljnu toplotnu stabilnost, njihove unutrašnje površine se neće preterano zagrejavati tokom letnjih dana tako da ni u prostoriji neće biti prevruće, a to je ono što želimo postići. Minimalni faktor prigušenja amplituda oscilacija i minimalni period kašnjenja oscilacija su propisani JUS-om. Proračun toplotne stabilnosti jedne pregrade se svodi na proveru da li su te dve njene osobine veće od propisanih i eventualno korigovanje debljine termoizolacionog materijala koji ulazi u njen sastav.

Toplotna stabilnost pregrada zavisi od svojstava akumulativnosti i provodljivosti toplotne energije materijala u njenom sastavu i od načina na koji materijali predaju toplotu jedan drugome. Sa stanovišta kriterijuma toplotne stabilnosti pogodnije je da se materijali veće gustine (a samim tim sa sposobnošću da u sebe akumuliraju više toplote) nađu bliže unutrašnjosti pregrade. Ovo je još jedan razlog zbog čega valja termoizolacioni sloj postaviti sa spoljašnje strane. Uslov toplotne stabilnosti je dominantan kod određivanja debljine termoizolacije u lakim građevinskim konstrukcijama kao što su krovovi i pregradni nenoseći zidovi.